Forum Polsko-Niemieckie w Berlinie: 35 lat sąsiedztwa – i wyraźny sygnał na przyszłość

W Ministerstwie Spraw Zagranicznych zebrali się wysocy rangą goście ze świata polityki, nauki, społeczeństwa obywatelskiego oraz młodzieży, aby omówić kolejne kroki w ramach współpracy polsko-niemieckiej. Głównymi tematami były bezpieczeństwo, gospodarka, kultura pamięci, wartości europejskie oraz rola młodego pokolenia w przyszłości Europy.

Berlin, 17 czerwca 2026 – W sali Weltsaal Ministerstwa Spraw Zagranicznych w Berlinie odbyło się Forum Polsko-Niemieckie – dokładnie w 35. rocznicę podpisania Traktatu między Rzecząpospolitą Polską a Republiką Federalną Niemiec o dobrym sąsiedztwie i przyjaznej współpracy. Wydarzenie zgromadziło ministrów spraw zagranicznych, dyplomatów, naukowców, przedstawicieli społeczeństwa obywatelskiego oraz młodego pokolenia – w otwartym dialogu o teraźniejszości i przyszłości relacji polsko-niemieckich.

35 lat Traktatu o dobrym sąsiedztwie: bilans i nowy impuls

Forum przebiegało pod znakiem jubileuszu. Polski Minister Spraw Zagranicznych i Wicepremier Radosław Sikorski oraz niemiecki Minister Spraw Zagranicznych Johann Wadephul otworzyli dzień przemówieniami i dyskusją w formacie fishbowl na temat: „35 lat Traktatu o dobrym sąsiedztwie – czas na nowy rozdział?" Dyskusję moderowała Joanna Maria Stolarek, a uczestniczyli w niej Knut Abraham, Koordynator rządu Niemiec ds. współpracy polsko-niemieckiej, oraz Henryka Mościcka-Dendys, Przewodnicząca Rady ds. Współpracy z Niemcami.

Konkretnym efektem dnia było przyjęcie przez obu ministrów wspólnej deklaracji, która uznaje Traktat o dobrym sąsiedztwie za historyczny przełom i wyznacza nowe priorytety współpracy: wspólne bezpieczeństwo i obronność, wsparcie Ukrainy, współpracę gospodarczą i infrastrukturę oraz ochronę europejskich wartości. Również 17 czerwca w Warszawie podpisano nową polsko-niemiecką umowę o współpracy obronnej – kolejny silny sygnał pogłębiającego się partnerstwa bezpieczeństwa obu krajów.

Zwrot zagrabionych dóbr kultury

Szczególnie poruszającym momentem Forum było przekazanie kolejnych dóbr kulturyzagrabionych z Polski podczas II wojny światowej. Ministra kultury i dziedzictwa narodowego Marta Cienkowska odebrała z rąk strony niemieckiej: fragment średniowiecznego rękopisu z zapisem hymnu „Gaude Mater Polonia" – jednego z najstarszych dzieł polsko-łacińskiej liryki religijnej –, pierścień króla Zygmunta I Starego oraz 11 miniaturowych modeli z przedwojennego Muzeum Komunikacji w Warszawie. Zwroty są efektem wieloletniej współpracy Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego z niemieckimi instytucjami partnerskimi.

Nagroda za szczególne zasługi – w tym akcent dla regionu Odry

W ramach Forum ministrowie Sikorski i Wadephul wręczyli Nagrodę za Szczególne Zasługi dla Rozwoju Stosunków Polsko-Niemieckich. Wyróżnieni zostali polski dyplomata i były ambasador Janusz Reiter oraz Centrum Współpracy Frankfurt (Oder) / Słubice – wyraz szczególnego uznania dla transgranicznej współpracy w regionie Odry, do której należą również członkowie Partnerstwa-Odra.

Równoległe warsztaty: gospodarka, bezpieczeństwo, społeczeństwo, młodzież

Popołudnie wypełniły równoległe sesje tematyczne w różnych berlińskich lokalizacjach – w Ministerstwie Spraw Zagranicznych, Domu Gospodarki Niemieckiej i Roten Rathaus. Dyskutowano w sześciu obszarach: gospodarka, bezpieczeństwo, społeczeństwo obywatelskie, edukacja historyczna, kultura pamięci, język, młodzież, literatura, Europa i polityka globalna. Szczególnie warsztat poświęcony młodemu pokoleniu – zorganizowany przez Europejską Akademię Berlińską i Fundację im. Roberta Schumana – podkreślił, że przyszłość relacji polsko-niemieckich jest aktywnie kształtowana przez następne pokolenie.

Dzień zakończył bankiet w Festsaal Roten Rathaus z przemówieniami Rządzącego Burmistrza Berlina Kai Wegnera, senator Rzeczypospolitej Polskiej Haliny Biedy oraz Sekretarza Stanu w Federalnym Ministerstwie Spraw Zagranicznych Gézy Andreasa von Geyra.

O Forum Polsko-Niemieckim

Forum Polsko-Niemieckie jest organizowane przez Fundację Współpracy Polsko-Niemieckiej w partnerstwie z Ministerstwem Spraw Zagranicznych Rzeczypospolitej Polskiej oraz Ministerstwa Spraw Zagranicznych Republiki Federalnej Niemiec – przy wsparciu Kancelarii Senatu Berlina.

© Zdjęcie: Marcin Maniewski/MSZ